Nguyên lí hoạt động, dấu hiệu và cách khắc phục bàn đạp ly hợp bị hỏng

Khi sử dụng xe số sàn, chắc hẳn bạn sẽ nghe đến cụm từ bộ ly hợp, đây là một trong những bộ phận không thể thiếu để truyền và ngắt công suất từ động cơ tới hộp số. Cũng có những lúc bàn đạp ly hợp sẽ bị hỏng. Dưới đây sẽ là dấu hiệu nhận biết và cách khắc phục khi bộ phânh ly hợp bị hỏng.

Our Score

Trước tiên cùng tìm hiểu bàn đạp ly hợp là gì?

Bàn đạp ly hợp hiểu một cách nôm na để giúp bạn có thể điều khiển xe dừng lại theo ý muốn khi động cơ xe vẫn đang hoạt động. Khi động cơ nổ máy, trục của động cơ luôn quay còn bánh xe không phải lúc nào cũng quay, chính do đó, để chiếc xe dừng lại theo sự điều khiển của bạn trong khi động cơ vẫn nổ máy thì phải ngắt truyền động của động cơ xuống các bánh xe.

Ly hợp cho phép chúng ta nối trục ra của động cơ với trục vào của hộp số bằng cách điều khiển ăn khớp giữa chúng. Để hiểu được ly hợp làm việc như thế nào, chúng ta cần phải nắm được một số kiến thức cơ bản về ma sát.

bàn đạp ly hợp
bàn đạp ly hợp

Xem thêm: Các hệ thống trên ô tô và chức năng của chúng

Nguyên lý hoạt động của bàn đạp ly hợp

Khi chân bạn rời khỏi bàn đạp côn, các lò xo đẩy mâm bàn ép bộ ly hợp (pressure plate) vào các đĩa ma sát (clutch plate) và ép chặt chúng với bánh đà. Điều này đã làm cho bánh đà động cơ bị khoá vào trục sơ cấp của hộp số làm cho chúng quay cùng một tốc độ. Độ lớn của momen lực mà ly hợp có thể truyền được phụ thuộc vào ma sát giữa các đĩa ma sát với bánh đà và lực nén mà các lò xo tác dụng lên các đĩa ma sát.

bàn đạp ly hợp
Nguyên lí hoạt động bàn đạp ly hợp

Khi bạn nhấn bàn đạp côn, một cần liên động hoặc piston thuỷ lực sẽ tác dụng lên một cần bẩy (còn gọi là càng cua ly hợp) một lực khá lớn, lực này được truyền đến vòng bi chặn của ly hợp, còn gọi là bi T (viết tắt của từ throw-out bearing) làm cho lò xo đĩa trung tâm (diaphragm spring) bị nén lại. Nhờ kết cấu cơ khí dẫn động, đĩa ma sát được giải phóng ra khỏi bánh đà và đĩa ép ly hợp và nhờ vậy trục sơ cấp của hộp số được giải phóng khỏi động cơ.

Xem thêm: Cách lái xe số tự động tiết kiệm nhiên liệu và an toàn

Đạp bàn đạp ly hợp nhằm mục đích gì

Mục đích đạp bàn đạp ly hợp

Đạp bàn đạp ly hợp ( hay còn gọi là cắt ly hợp) được dùng khi xuất phát, khi chuyển số, khi phanh. Khi đạp bàn đạp ly hợp thì sự truyền động lực từ động cơ đến hệ thống truyền lực bị ngắt.

Cách thực hiện: Hai tay nắm vành vô lăng lái, mắt hướng thẳng phía trước. Dùng mũi bàn chân trái đạp mạnh bàn đạp xuống sát sàn xe (gót chân không dính vào sàn xe). Khi đó sự truyền động lực từ động cơ đến hộp số đã bị ngắt. Yêu cầu đạp bàn đạp ly hợp phải dứt khoát.

Quá trình đạp bàn đạp ly hợp thường được chia làm 3 giai đoạn: giai đoạn đạp hết hành trình tự do, giai đoạn đạp hết 1 nửa hành trình và giai đoạn đạp hết hành trình.

bàn đạp ly hợp

Mục đích nhả bàn đạp ly hợp

Nhả bàn đạp ly hợp là để nối chuyển động từ động cơ đến hệ thống truyền lực. Để động cơ không bị tắt đột ngột, xe ôtô chuyển động không bị rung giật.

Cách thực hiện: Nhả nhanh cho đĩa ma sát của ly hợp tiếp giáp với bánh đà trong khoảng 2/3 hành trình đầu. Đến khoảng 1/3 hành trình sau nhả từ từ, để tăng dần mô men quay truyền từ động cơ đến hệ thống truyền lực.

Khi nhả hết bàn đạp ly hợp phải đặt chân xuống sàn xe, không nên thường xuyên đặt chân lên bàn đạp để tránh hiện tượng trượt ly hợp.

Xem thêm: Cách xử lí trường hợp xe ô tô bị rung lắc khi di chuyển

Dấu hiệu nhận biết bàn đạp ly hợp sắp hỏng và cách khắc phục

Vấn đề quan trọng nhất với các ly hợp là vật liệu ma sát trên bề mặt bị mòn đi. Khi vật liệu ma sát này bị mòn đến một mức độ nào đó thì ly hợp sẽ bị trượt, và mức độ trượt này sẽ lớn dần đến khi nó không thể truyền được một chút mô men xoắn nào của động cơ xuống các bánh xe.

Một loại hư hỏng khác của bàn đạp ly hợp là bi T bị rơ, mòn. Khi bi T mòn sẽ làm cho xuất hiện tiếng kêu khi nó chịu tải trọng tác dụng lên nó, tức là khi bạn đạp bàn đạp côn.

bàn đạp ly hợp

Bình thường, sẽ có rất nhiều dấu hiệu để nhận biết bàn đạp ly hợp ô tô sắp bị hỏng, nhưng chủ yếu tập trung vào những dấu hiệu sau đây:

Đạp côn nặng

Sử dụng một chiếc xe, cảm nhận đầu tiên khi điều khiển là côn và số có nhẹ hay không. Nếu dùng bộ trợ lực côn mà khi vào số bạn phải cố gắng làm mới đạp được côn xe ô tô thì nguyên nhân đến từ việc hệ thống điều khiển côn của xe bị thiếu dầu. Để khắc phục tình trạng là đưa xe tới gara để bổ sung thêm dầu vào hệ thống và giúp xe ô tô vận hành êm mượt hơn.

bàn đạp ly hợp
Đạp côn nặng

Xem thêm: Cách khắc phục tình trạng động cơ xe ô tô quá nóng khi di chuyển

Nhả côn, xe giật

Sau khi cài số, buông chân côn, động cơ bị giật và rung mạnh, việc kết nối của bộ lá côn không êm. Đây là trường hợp thường gặp phổ biến khi lái xe. Nguyên nhân có thể do chỉnh chân côn xe ô tô không chuẩn hoặc do một chi tiết nào đó của bộ ly hợp đã bị vỡ (như gãy lò xo giảm chấn, bàn ép bị nứt,…). Do đó, để kiểm tra cụ thể nguyên nhân cũng như cách khắc phục, các bạn hãy mang xe tới các trung tâm bảo dưỡng.

Khi đạp côn phát ra những âm thanh lạ

Khi đạp côn có tiếng kêu phát ra thì lý do có thể do vòng bi T – vòng bi để ngắt ly hợp bị hỏng, mòn hoặc thiếu mỡ bôi trơn. Khi gặp tình huống này, các bạn hãy thay vòng bi và bổ sung mỡ bôi trơn để côn hoạt động tốt hơn.

Bên cạnh đó, có thể kiểm tra một cách rất đơn giản như: Khởi động động cơ, cài số, nhả 1/2 hành trình bàn đạp côn thấy xe chuyển động êm, không “giật cục” và khi các bạn tăng ga xe “vút nhanh” chứng tỏ côn hoạt động tốt.

Xem thêm: Dấu hiệu nhận biết phanh xe ô tô sắp hỏng và cách khắc phục ngay

Bàn đạp côn bị rung

Nếu nhấn mạnh chân hơn thì bàn đạp lá côn hết chấn rung. Điều này báo hiệu sự hỏng hóc có thể do khi lắp ráp đĩa ly hợp không chuẩn. Tình trạng này xảy ra khi ấn nhẹ chân lên bàn đạp ly hợp lúc động cơ đang nổ.

Hiện tượng này xảy ra sẽ gây hậu quả mài mòn nhanh chóng. Nếu đã có kỹ năng tháo côn xe ô tô, bạn hãy tháo côn và lắp lại lá côn cho chuẩn. Ngược lại, nếu không có kỹ năng này, bạn hãy nhanh chóng mang xe đến xưởng sửa chữa để được tư vấn và khắc phục hiện tượng trên.

Xe vượt dốc không êm

bàn đạp ly hợp
xe vượt dốc không êm do côn bị trượt

Khi nhấn ga để vượt dốc hoặc tăng tốc trong lúc vòng tua động cơ lên cao, máy khỏe, nhưng xe lại có vẻ khá ì. Đó là dấu hiệu thể hiện mô men từ động cơ không được truyền tới bánh xe do nguyên nhân ly hợp bị trượt. Hầu hết nguyên nhân côn trượt là do đĩa ma sát bị mòn, một số trường hợp khác là do dầu của động cơ hoặc hộp số lọt vào gây mất ma sát.

Hi vọng những thông tin về trên sẽ giúp ích cho quý độc giả.

Thu mua ô tô cũ giá cao toàn quốc. Hotline: 0906839616 – Mr. Tài

Mời quý đọc giả LIKE và FOLLOW trang Facebook Chợ xe để cập nhật được những thông tin mới nhất.

Xem Video giá xe mới tại Youtube Chợ Xe

Click to rate this post!
[Total: 1 Average: 5]

Comments

comments

Powered by Facebook Comments

One Comment